„Pejzaż z blizną” – o pograniczu w WDK. Prelekcja Andrzeja Żygadły

W piątek 22 maja 2026 r. o godz. 19 w Wojewódzkim Domu Kultury w Rzeszowie (sala 210, 2. piętro ) Andrzej Żygadło, artysta i konserwator dzieł sztuki, badacz pogranicza polsko-ukraińsko-łemkowskiego i architektury cerkiewnej Polski południowo-wschodniej, wygłosi prelekcję pt. „Pejzaż z blizną”. Wydarzenie towarzyszy wystawie malarstwa Barbary Hubert i Marty Krynickiej-Orzech, które również sięgają do podkarpackich powidoków. Wstęp wolny.

Punktem wyjścia w twórczości Żygadły jest uniwersum pogranicza polsko-ukraińsko-łemkowskiego, z którego wywodzi się artysta. Tematyce tej poświęcone są przede wszystkim cykle malarskie Chram, Cerkwisko i Derewce. W dwóch pierwszych centralnym motywem staje się zniszczona świątynia — rozumiana zarówno dosłownie, poprzez odniesienia do konkretnych miejsc i wydarzeń historycznych, jak i metaforycznie, jako obraz utraty i doświadczenia egzystencjalnego. Cykl Derewce koncentruje się natomiast wokół motywu drzew, ujmowanych w wymiarze kulturowym, symbolicznym i historycznym. W obrazach Żygadły natura, architektura oraz ikonografia splatają się w wielowarstwową opowieść o pamięci, traumie i nieobecności. Artysta buduje syntetyczny, medytacyjny język malarski, łącząc dokumentalny proces badawczy z metafizycznym wymiarem obrazu, w którym szczególne znaczenie zyskują symbolika pustki, motywy eschatologiczne oraz dialog z tradycją malarstwa cerkiewnego, romantyzmu i suprematyzmu.

Prelekcja Andrzeja Żygadły jest częścią programu wydarzeń towarzyszących wystawie malarstwa Marty Krynickiej-Orzech oraz Barbary Hubert „Przywołanie. Łemkowszczyzna w dialogu sztuki i pokoleń”. Wystawę można oglądać do 31.05.2026 r.

Andrzej Żygadło (1988) — malarz, grafik, konserwator dzieł sztuki i badacz pogranicza polsko-ukraińsko-łemkowskiego. Absolwent Wydziałów Malarstwa oraz Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki Akademia Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie. Obok działalności artystycznej zajmuje się dokumentacją, badaniami i konserwacją zabytków, historią sztuki oraz ikonografią drewnianej architektury, w szczególności architektury cerkiewnej Polski południowo-wschodniej. Autor licznych publikacji naukowych i popularnonaukowych, stypendysta Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Współtwórca „Cyfrowego Archiwum Jerzego Tura i Barbary Tondos”, „Cyfrowego Archiwum Augusta Bocheńskiego”, autor projektu Skansenu Nadsańskiego. Uczestnik wielu wystaw indywidualnych i zbiorowych, m.in. w Muzeum Sztuki Współczesnej MOCAK w Krakowie, Muzeum Narodowym w Krakowie i Muzeum Narodowym w Gdańsku. Jego prace znajdują się w kolekcjach muzealnych i prywatnych w kraju i za granicą.

Wydarzenie będzie filmowane i fotografowane.

Fot. przedstawiająca Andrzeja Żygadło, autor: Mateusz Torbus

A. Żygadło, Rożniatów 2013, cerkwisko, olej na płótnie – akryl, 120x170 cm, 2025